lm nguyễn trung tây

trang chính | lời giới thiệu | sống lời chúa | truyện ngắn | liên lạc

□ Nguyễn Trung Tây, SVD
chuyện mẹ chuyện con
mỗi bên một vẻ

Hai bên khác nhau bởi vì
mỗi bên một vẻ mười phân vẹn mười...

Cậu Hai Hoàng khen mẹ,

— Con thấy mẹ kỳ này có vẻ hồng hào, nhìn trẻ hơn cả mười tuổi.

Bà Miêng nửa đùa nửa thật rầy rà con trai,

— Mày mồm mép lém lỉnh không thua chi bố của mày. Muốn nói là kỳ này tao mập ra thì cứ nói, làm chi mà cứ phải quanh quẩn vòng vo Tam Quốc. Nhưng phải công nhận, tuần trước mẹ có cân thử. Thấy từ hồi qua Mỹ tới nay, gần nửa năm rồi, mẹ mập thêm được một ký. Dì Minh cũng nói, “Bà kỳ này nhìn có da có thịt hơn. Chứ đâu như hồi mới qua, gầy tong như dân chết đói năm 45”. Thêm được một ký, cái này mẹ đoán chắc là tại bơ sữa đế quốc…

Cậu Hai Hoàng gợi ý,

— Hay là tại gạo thơm Nàng Hương?

Cậu Ba Hưởng chen vào,

— Chắc là tại phở Việt Nam?

Cậu Hai Hoàng quay sang mẹ,

— Chú Ba nói đúng đấy, chắc tại phở Việt Nam. Con thấy mẹ với dì Minh hay đi ăn phở.

Bà Miêng giải thích,

— Tao thì thích ăn phở từ nhỏ. Nhưng ở bên Việt Nam thì tiền đâu mà ăn. Bên đó cơm không có mà ăn, ở đó mà bày đặt đòi ăn phở. Nhưng qua tới Mỹ rồi thì lại khác.

Cậu Hai Hoàng nói,

— Con cũng giống mẹ. Con cũng thích ăn Phở. Trưa thứ Sáu, con hay gọi mấy người bạn Mỹ ghé vào Uptown ăn Phở. Hồi mẹ chưa qua, mùa đông bị cảm cúm ớn lạnh trong người, con hay nhờ thằng Hưởng ghé vào tiệm Phở mua cho con một tô Phở to go, mang về nhà. Trước tiên là con nấu nước nóng với lá sả. Đợi nước sôi, con cho vào nồi nước mấy giọt dầu bạc hà, rồi đắp mền xông với nước nóng. Sau đó, con uống thuốc cảm, ăn tô phở nóng. Làm như vậy thì bảo đảm với mẹ vi khuẩn cảm cúm nào cũng đầu hàng te te bỏ chạy.

Cậu Ba Hưởng thắc mắc,

— Mẹ ơi! Con nghe người ta nói phở Việt Nam ở mỗi vùng mang một mùi vị khác nhau. Mẹ qua đây gần nửa năm rồi, cho nên con muốn hỏi mẹ câu này. Mẹ thấy phở Mỹ với phở Việt Nam mùi vị khác nhau như thế nào hả mẹ?

Bà Miêng dừng lại một phút, suy nghĩ,

— Mày hỏi làm mẹ mới chợt nhớ tới hồi còn ở bên Việt Nam, mẹ gặp nhiều người Việt từ Mỹ về thăm họ hàng, ăn xong tô phở bên Việt Nam, họ bĩu môi chê tới chê lui là phở Việt Nam dở ơi là dở, tô phở nhỏ tí xíu như cái lỗ mũi, mà chỉ có dăm ba sợi phở èo uột, lèo tèo có mấy miếng thịt bò thái mỏng dính. Nhưng, ngược lại, mẹ cũng nghe có nhiều người du lịch sang bên Mỹ, về lại Việt Nam họ cũng chê ỏng chê eo là phở ở bên Mỹ nấu dở, tô phở chi mà to như tô phở cứu đói, sợi phở thì cứng ngắc, không mềm và thơm như sợi phở bên Việt Nam. Riêng mẹ, mẹ không nghĩ như vậy. Mẹ tin rằng người ở bên nào thì quen với vị thức ăn ở bên đó. Bên Việt Nam quen thuộc với tô phở được nấu, được trình bày theo cách của người Việt Nam ở bên Việt Nam. Bên Mỹ thì lại quen thuộc với tô phở được nấu, được trình bày theo cách của người Việt Nam ở bên Mỹ.

Bà Miêng gật gật đầu,

— Bởi thế mẹ nghĩ, cả hai tô phở, phở bên Việt Nam và phở bên Mỹ tuy là khác nhau, nhưng cả hai đều ngon, mỗi bên một vẻ.

Bà Miêng tiếp tục luận bàn,

— Hồi mới tới Mỹ, mẹ nhớ tụi con chở mẹ vào tiệm phở ở dưới Uptown của Chicago. Bụng thì đói, nhưng ăn mãi mà vẫn không hết một tô phở, bởi vì lúc đó mẹ ngán tô phở bên Mỹ tới tận cổ. Tô phở bữa đó tụi con gọi cho mẹ, mẹ vẫn nhớ là một tô xe lửa, to bằng cái mâm, mới nhìn thôi mà đã thấy ngán tới tận cổ. Lúc đó thật tình mà nói, mẹ chỉ muốn quay về Việt Nam để được ăn tô phở mà mẹ đã quen thuộc với hương vị trong suốt năm chục năm qua. Nhưng sống ở bên Chicago riết thành quen nhà, ăn Phở ở bên Mỹ riết thành quen miệng. Cho nên tuần trước, sau khi mẹ với dì Minh ghé vào trong mấy cái thương xá mua quần áo bán on sale, dì Minh mới hỏi, “Bây giờ hai chị em mình đi ăn trưa. Chị thích ăn cái gì?”, ngay lúc đó mẹ nói liền, “Đi ăn phở đi”.

Bà Miêng nghĩ ngợi,

— Mẹ chưa qua Âu châu, chưa qua Úc châu, nhưng nghe dì Minh và mấy người bạn có dịp đi qua bên đó nói, “Phở bên Âu Châu và phở bên Úc không ngon bằng phở bên Mỹ”. Lắng nghe họ nói, mẹ không dám chia sẻ với họ tư tưởng mà ba mẹ con mình đang bàn luận, bởi ngại đụng chạm, dễ mích lòng. Nhưng thật tình mà nói, mẹ không thích cái kiểu so sánh như vậy. Nếu phở tại Paris hoặc bên Sydney không ngon, tại sao người Việt tại những thành phố đó vẫn kéo tới để thưởng thức hương vị phở. Mà khỏi nói hai đứa con cũng biết rồi đó, phở nguyên thủy là bắt nguồn từ ngoài Bắc, ở ngoài đó, phở không ăn với giá sống. Vô trong miền Nam, tô Phở Bắc mới trộn thêm với hương vị miền Nam hóa ra tô Phở có giá sống, rồi có giá trụng. Sau năm 75, người ngoài Bắc vô trong miền Nam ăn tô phở than thở là tô phở trong Nam không có vị phở nhưng toàn là hương vị hủ tíu nước lèo! Đến phiên người miền Nam đặt chân lên Hà Nội, ăn được tô phở Bắc, họ càm ràm là tô phở Hà thành toàn là nước lèo và bột ngọt!

Cậu Hai Hoàng góp ý,

— Mẹ nói con mới chợt nhớ, hôm nọ lúc hãng gửi con qua bên Úc làm việc một tháng. Con cũng có dịp ghé vào khu thương xá Springvale của người Việt Nam tại Melbourne ăn một tô phở. Con thấy phở bên Úc sợi phở to hơn sợi phở bên Mỹ, nước phở nấu trong hơn. Lúc đó con mới nhận ra cũng là một tô phở Việt Nam, nhưng tô phở tại phố Springvale của Melbourne khác với tô phở tại phố Uptown của Chicago. Thoạt tiên con không hiểu tại sao nước phở bên đó nhìn có vẻ trong hơn tô phở bên Mỹ. Nói chuyện với người Úc một hồi con mới biết tại vì nước uống ở bên Úc sạch lắm, chưa kể Úc là một trong những nước nổi tiếng với thịt bò, cho nên tô phở của Úc hương vị khác hẳn với tô phở Chicago, phở San Jose, và phở Bolsa. Rồi có lần, con cũng có dịp ghé vào tiệm Phở Việt Nam tại thủ đô Đài Bắc và phố Đào Viên của Đài Loan. Rõ ràng phở ở bên đó cũng là phở bò Việt Nam, cũng vẫn có mùi hồi, mùi quế, mùi gừng, mùi hành, và mùi thịt bò, nhưng tô phở Việt Nam bên Đài Loan hương vị lại khác hẳn với những tô phở con đã từng ăn ở Sài Gòn, ở Chicago, ở Springvale.

Cậu Ba Hưởng hỏi anh,

— Anh Hai nói khác là khác như thế nào?

— Không biết diễn tả, nhưng phở bên Đài Bắc có nhiều vị hồi và mùi quế… Trong khi đó phở bên Melbourne, nước phở trong vắt.

Bà Miêng vỗ vào trán,

— Con nhắc tới Úc mẹ mới chợt nhớ chuyện này. Mẹ nghe mấy người bạn sống bên Úc họ nói ở bên đó, người ta không lái xe bên tay phải như bên Việt Nam hoặc bên Mỹ, nhưng bên tay trái như bên Anh. Bước xuống phi trường Sydney hoặc Melbourne thì chuẩn bị tinh thần tay trái, bởi bên đó xe cộ chạy dọc ngang trên xa lộ và trên đường phố mọi người đều lái bên tay trái, tài xế thì ngồi bên tay phải…

Cậu Hai Hoàng gật đầu,

— Đúng đó mẹ ơi, bên đó họ lái xe không giữ lề bên phải như bên mình, nhưng là bên trái. Mẹ biết không, bởi người Úc không lái xe bên tay phải, cho nên khi mấy ông đồng nghiệp người Úc bay qua Chicago họp với tụi con, họ nói, “Có chuyện phải băng ngang qua đường, tụi này không biết phải nhìn bên nào, bên trái hay bên phải, bởi dân cao bồi Yankee của mấy ông lái xe ngược đời”. Nghe họ nói vậy, tụi con phá ra cười to, “Tụi tớ tưởng là bên đó dân Kangaroo Aussie của mấy ông mới lái ngược đời chứ”.

Cậu Ba Hưởng chen vào,

— Con nhớ nước Úc cũng như tất cả những nước nằm dưới Nam Bán Cầu, Ba Tây hoặc là Nam Phi, thời tiết hoàn toàn ngược lại với thời tiết của Bắc Bán Cầu. Trong khi Chicago tháng Mười Hai đang là tuyết trắng, bên Melbourne tháng Mười Hai đang là nắng lửa. Cho nên bạn học từ hồi bên Việt Nam của con ở Úc nó nói trong khi người Việt bên Mỹ đang hát, “Đêm đông lạnh lẽo Chúa sinh ra đời”, người Việt Nam tại Sydney thì hát, “Đêm hạ trời nóng Chúa sinh ra đời”…

Nhìn ra ngoài sân, nắng trưa mùa hạ Chicago đang cháy đỏ nung lửa ngoài sân vườn, bà Miêng nói,

— Chúa tạo dựng ra trái đất quay vòng chung quanh mặt trời với thời tiết bốn mùa luân phiên thay đổi. Bởi được Thiên Chúa tạo dựng, mùa hè mang theo những cái đẹp của mùa hè; mùa thu có những nét quyến rũ của mùa thu; mùa xuân có những hương vị lá mới của mùa xuân; mùa đông có những vẻ đẹp trầm lặng của mùa đông. Mùa nào cũng có cái nét đẹp của mùa đó. Mẹ không thích cái kiểu so sánh bên này hay hơn bên kia, bên này đúng hơn bên kia. Gần nửa đời người đã trôi qua, mẹ nghiệm được một điều, những cái so sánh kiểu này dễ tạo ra những hiềm khích, những căng thẳng, và những hiểu lầm không cần thiết. Mẹ thích cái kiểu so sánh tích cực hơn.

Cậu Hai Hoàng hỏi mẹ,

— Mẹ nói tích cực, nhưng so sánh như thế nào mới được gọi là tích cực?

— Như thế nào mới được gọi là tích cực? Thì như thế này… Tôi có những cái hay của tôi, anh cũng có những cái hay của anh. Phở nấu ở bên Việt Nam có những cái hay của tô phở quê hương. Phở nấu ở bên Mỹ cũng có những cái hay riêng của tô phở hải ngoại. Hai bên khác nhau bởi vì mỗi bên một vẻ mười phân vẹn mười.

Lời Nguyện

Lạy Chúa, vào ngày thứ Tư trong tuần Sáng Thế Ký, Chúa đã tạo dựng mặt trời làm vầng nhật soi sáng ban ngày, và mặt trăng làm vầng nguyệt soi sáng ban đêm. Bởi có mặt trăng, mặt trời, và quả đất của Thiên Chúa trao tặng, nhân gian chúng con có ngày có đêm, có thời tiết bốn mùa luân phiên thay đổi. Vào ngày thứ Sáu trong tuần Sáng Thế Ký, Chúa lại tạo dựng ra con người, người nam và người nữ trong hình ảnh của Thiên Chúa. Cám ơn Chúa đã tạo dựng chúng con khác nhau, mỗi bên một vẻ mười phân vẹn mười. Lạy Chúa, xin cho chúng con chân thành nhận ra bởi Chúa cất công tạo dựng nên những nền văn hóa riêng biệt khác nhau, mỗi nền văn hóa xuất hiện trên mặt địa cầu đều có những sắc thái, vẻ đẹp riêng tư của nền văn hóa đó. Xin dạy cho chúng con biết tôn trọng những khác biệt giữa chúng con, tế nhị trong ngôn ngữ khi đối thoại trong cuộc sống hằng ngày.

□ Nguyễn Trung Tây, SVD

trang chính | lời giới thiệu | sống lời chúa | truyện ngắn | liên lạc