lm nguyễn trung tây

trang chính | lời giới thiệu | sống lời chúa | truyện ngắn | liên lạc

□ Nguyễn Trung Tây
truyện ngắn
Ốc Mượn Hồn

□ Ốc Mượn Hồn thì không ngắn, nhưng khá dài bàn về những cuộc đời Việt Nam tại một khu chung cư bỏ hoang trong một thành phố có nhiều người Việt Nam. Mời bạn đọc truyện ngắn Ốc Mượn Hồn để bạn tự tìm hỏi lý do tại sao truyện ngắn lại mang tên Ốc Mượn Hồn, mà ốc mượn hồn là con vật chi vậy?



     ...Nửa đêm về sáng, chung cư Cây Dừa nổ tung bởi tiếng chân người đạp mạnh lên trên nền nhà khiến bầu không khí sền sệt hơi thở rung rinh chuyển động. Âm ba tiếng chân người chưa tan, tiếng chửi của người đàn ông âm giọng Bắc giận dữ dội vang bốn vách tường,

— Khốn nạn! Cứ đứng ở đó mà son với phấn.

Tiếp theo tiếng chửi là tiếng cánh cửa đóng mạnh, rồi là tiếng máy xe khục khặc ho khan trong nhà để xe. Tiếng máy xe Honda nhỏ dần nhỏ dần rồi biến mất trả lại bầu không khí yên tĩnh ngàn năm nay của khu chung cư Cây Dừa.

Ở căn phòng bên cạnh tay phải, cô Nam Bình ngồi dậy, tay cuộn lại mớ tóc ngắn uốn cong nhuộm màu râu ngô, miệng làu bàu,

— Nhạc hiệu đài phát thanh của Chung cư Cây Dừa lại nổi lên! Thằng cha ni thiệt tình, sống ở Mỹ bao nhiêu lâu rồi mà còn y chang như kiểu nhà quê bên Việt Nam.

Ở căn phòng bên cạnh tay trái, Hưởng cũng vừa vùng dậy, miệng lẩm bẩm,

— Ông nội này phải gửi tới bệnh viện tâm thần chữa bệnh khùng. Đã làm thân Ốc, phận Ốc Mượn Hồn, vậy mà còn không biết thân biết phận. Chờ thêm một khoảng thời gian nữa, đợi có đủ số ốc, tui gửi ông này tới bà Đào cho bả ấy nấu món bún Ốc Mượn Hồn.

Trên lầu, vợ chồng Miêng cũng vừa mở mắt. Nhìn chồng, Phượng nói khe khẽ,

— Ông Ốc nhà mình nói chuyện với vợ nghe nó ngang phè, nặng nề cứ y như dùi đục chấm mắm tôm.

Phượng chỉ mặt chồng,

— Hên cho anh đó, anh mà cũng như vậy, em bỏ đi lấy chồng khác.

Miêng nhăn nhăn mặt, lấy tay bịt mũi,

— Cưng ơi, mặt thì đẹp mà sao miệng hôi quá, xúc miệng hộ tôi đi rồi muốn hù ai thì hù. Nước Mỹ này mới có bà thượng nghị sĩ Hillary Clinton thôi, chứ chưa có Nữ Tổng Thống.

Phượng đỏ mặt bĩu môi,

— Đừng có làm tàng! Ngửi miệng anh thử coi?

Vừa bỏ đi vô phòng tắm Phượng vừa nói,

— Em không hiểu tại sao chú Hưởng cứ hay gọi ông Ốc là Ốc Mượn Hồn. Rồi lâu lâu chú ấy còn nói dân của chung cư đều là Ốc Mượn Hồn.

Miêng tiếp tục ngáp ngắn ngáp dài, đưa hai chân xuống giường, khua khua chân tìm đôi dép,

— Sao em không đi tìm ông Hưởng mà hỏi?

Dưới lầu, dì Năm cũng ngồi dậy,

— Vợ chồng nhà này, thằng chồng dáng bậm trợn vẻ lỗ mãng như tuồng rắn hổ, trong khi con vợ cũng mồm miệng không thua kém chi ai. Ta nói lâu lâu ông tơ se ra cũng được đúng ngay một cặp.

Mười phút sau, bên bàn ăn của quán Thanh Trì, trong khi Đào, cô chủ quán ăn đang cời than hồng cho bếp lửa thêm đỏ rực cháy sáng, dì Năm uống càfe bạc xỉu, tiếp tục câu chuyện dở dang về người đàn ông tên Ốc, biệt danh Ốc Mượn Hồn,

— Tui không hiểu làm sao mà tơ duyên se chỉ luồn kim đưa đẩy chú Ốc dính vào với cô Mém cho được? Con vợ nhìn thì đẹp như đào cải lương, mà thằng chồng thì ngược lại nhìn như phu xích lô. Thế mà lấy nhau được.

Dì Năm nhìn ngó chung quanh,

— Mà tui nghĩ hoài nghĩ mãi nhưng vẫn nghĩ không ra lý do tại sao chú Hưởng cứ gọi chú Ốc là Ốc Mượn Hồn? Ốc Vặn, Ốc Bưu, Ốc Hương, Ốc Sên, Ốc Sên Ma, ốc chi mà tui không rành, nhưng nặn óc mãi mà vẫn nghĩ không ra Ốc Mượn Hồn là con ốc chi.

Một chân chống lên ghế đưa ra những cái móng chân tô nước sơn màu đỏ thẫm, một tay đưa lên môi son đỏ nhạt điếu thuốc Kent trắng nhỏ xíu, cô Nam Bình chép miệng,

— Hơi đâu mà để ý lời nói tầm xàm của chú Hưởng. Tên của người ta là Ốc thì cứ gọi là Ốc đi. Tự nhiên ở đâu rớt xuống thêm hai chữ Mượn Hồn. Nghe thấy ớn lạnh xương sống!

Cô Nam Bình rít vào hơi thuốc có vị the the, tiếp nối câu chuyện,

— Mà dì Năm nói đúng đó. Không biết ông Ốc hồi xưa có đạp xích lô, chém mướn hay không mà ăn nói cục cằn, tướng người lỗ mãng. Tui mà như cô Mém là tui bỏ từ mười kiếp trước. Chứ ai đâu cứ ngồi đó mà nghe chửi rủa như đầy tớ con ở. Đêm nào cũng vậy, chưa kịp mở mắt là đã nghe rầm rầm tiếng chân, rồi tiếng chửi thề. Có bữa giận quá, tui đã cầm điện thoại lên, tính gọi cảnh sát, nhưng lại ngại, dầu sao cũng là hàng xóm, tắt lửa tối đèn cũng còn có nhau.

Hưởng bật lửa, mồi điếu thuốc Marlboro đỏ, nhưng không trả lời câu hỏi của dì Năm, mà lại chĩa mũi dùi sang cô Nam Bình,

— Thôi đi cô ơi! Có nhiều bữa tối khuya cô mở nhạc Chế Linh Thanh Tuyền, “Rừng lá xanh xanh lối mòn chạy quanh”, rồi đổi sang hò Huế, “Chiều chiều bên bển Vân Lâu”. Đêm khuya tiếng nhạc dội xa tới phòng tui, nghe điếc con ráy. Tui, chủ nhà khu chung cư mà chưa bao giờ mở miệng càm ràm tới một tiếng là may cho cô lắm rồi đó nghen. Ở đó mà cô hăm he đòi kêu cảnh sát…

Hưởng hít sâu vào hơi thuốc,

— Nhưng mà thôi, bỏ chuyện đó đi. Hồi xưa lúc ông Ốc Mượn Hồn mới đặt chân tới khu chung cư Cây Dừa, nhìn mặt ổng là tui đã thấy không có cảm tình, bởi cái điệu bộ kên kên làm như ta đây ngon lắm.

Hưởng bâng quơ nhìn trời,

— Về sau tui mới biết ổng có một thời đi làm dân phu chuyên nghề bốc vác ở bến cảng Hải Phòng. Hèn chi cái mặt nhăn nhăn nhìn như dân táo bón kinh niên.

Miêng góp chuyện,

— Hồi mới gặp anh Ốc, tôi cũng giống như chú Hưởng, không có mấy thiện cảm. Nhưng nhìn người đâu phải chỉ nhìn bề ngoài. Cũng như đọc sách mình đâu chỉ có đọc cái bìa rồi khen hay khen dở. Anh Ốc nhà mình coi vậy chứ mà chung tình lắm đó…

Hưởng cắt ngang lời của Miêng,

— Tui thì không có giống như ông giáo Miêng nhà mình, lúc nào cũng nhìn đời qua lăng kiếng màu hồng tình yêu. Tui thì thực tế hơn. Chung tình hay không thì không biết, chung tiền thì có tui…

Nhìn lửa than đang thổi tung những bọt bong bóng đẩy hơi nước nóng lên đổi màu trắng tinh của bột gạo sang màu trắng đục của bánh cuốn, Đào, chủ nhân nhà hàng Thanh Trì, chen vào, giọng Bắc thánh thót,

— Nói đến mới chợt nhớ. Em giai trưa hôm qua làm ăn có khấm khá hay không?

Hưởng lẩm bẩm,

— Quên đi tình yêu cũ đi bà Đào ơi! Nghĩ lại mà còn thấy tức. Sau khi chia bài ở sòng bài Caesar xong xuôi, tui lẹ làng thay quần áo, lái xe qua sòng bài Con Cò thử thời vận. Trước tiên là tui ghé vào quán rượu của sòng bài Con Cò, nơi cô Mém với cô Phượng đang làm việc gọi một ly rượu đỏ, uống cho hên, rồi tắp vào bàn Xì Dách liền. Mấy tiếng đầu tiên thì tui cũng on cũng off, lúc ăn lúc thua. Nhưng vận đỏ ào ào kéo tới, bài lên liên tục. Cái lật bài lên, hai mươi. Mọi người lắc đầu. Tới phiên tui, người đẹp Hải Phòng biết chi không, lật bài lên, một con Đầm một con Xì, không tin được. Cứ thế, bài cái cao, bài tui lại cao hơn một nước. Cái mười tám, tui mười chín. Cái hai mươi, tui hăm mốt. Đống chíp ngay trước mặt cứ thế xếp tầng lầu cao ngất. Nhìn đống tiền không thôi đã thấy sướng tê tê cả người. Vậy mà tự dưng ở đâu cõi dương thổi tới một bà Mỹ bụng bự to vượt ngực ào ào đi vào. Thấy đống chíp của tui cao như núi, bà ấy khoái chí ngồi xuống ngay bên cạnh. Thế là xong, tàn đời bạo chúa! Bài tui xuống dốc te tua, thê thảm. Biết chi không, lúc tui đứng dậy, bụng đói run lên mà trong túi không còn một xu teng. Rỗng tuếch! Nothing! Nada! Kẹt quá, tui phải tạt ngang qua khu nghĩa trang Việt Nam. Ngó ngang ngó ngửa không thấy ai, tui làm mặt lì, hốt đại mớ đồ cúng của cô hồn ăn lót lòng. Xui thì thôi!

Cô Nam Bình bĩu môi,

— Hên cho mi đó. Mới chỉ mất tiền chứ chưa mất nghiệp. Cho nên người ta mới nói ra ngõ gặp gái là như vậy đó, nói chi chú Hưởng đụng phải nguyên một bà bầu. Tui cũng bị dính một lần rồi cho nên tởn tới già. Nghĩ lại còn thấy sợ! Lần đó tui đụng một bà bầu Mễ, nhớ đời luôn. Vừa mới bước xuống xe là đụng hàng ngay lập tức. Nhận ra bà bầu xa xa, tui kiếm đường né liền.

Cô Nam Bình than thở,

— Nhưng mà đúng là chạy trời không khỏi nắng, mình thì né, mà bà bầu ni thì cứ nhè tui mà bang bang nhắm tới mở miệng hỏi đường. Vậy là lúa! Bữa đó ngồi sơn được có mấy cái móng tay mà hỏng tới hỏng lui. Chưa hết, người ta nói trời đánh còn tránh miếng ăn, vậy mà ngay giờ ăn trưa, trong khi đang chuẩn bị bới cơm, tui nhận được lá thư bảo đảm của luật sư thông báo cho biết ông ấy đại diện cho một bà khách Mỹ hẹn sẽ gặp tôi tại tòa, bởi lần trước, không biết cô thợ mài dũa làm sao mà ngón chân cái của bà ni sưng to lên, mưng mủ làm độc.

Cô Nam Bình trút bầu tâm sự,

— Tưởng vậy đã xong, ai dè cũng cùng ngày hôm đó, cô thợ chánh trong tiệm, gần một tuần rồi không thấy đi làm, gọi về nhà, nhưng không thấy ai nhấc điện thoại, đúng ngay ngày đụng hàng với bà bầu Mễ, tui mới khám phá ra ngựa chiến của tiệm đang làm ở tiệm móng tay Sài Gòn nằm cách tiệm của mình có mấy căn à, mới khai trương, đại hạ giá.

Cô Nam Bình thở dài,

— Thời bây giờ tình nghĩa là chuyện đầu môi trót lưỡi, thủy chung là chuyện cổ xưa tích cũ. Hồi cô thợ mới vô làm thì miệng lưỡi ngọt sớt như đường mía lau, “Chị Nam Bình ơi! Chồng em đang nằm trong bệnh viện, nặng lắm, không biết ung thư hay Aids nữa. Con em ba đứa, có thằng bị down syndrome, tàng tàng mát mát. Em khổ lắm chị Nam Bình ơi”. Rồi là nước mắt ngắn dài khóc lóc như cha chết mẹ chết. Vậy đó, lúc học được nghề rồi, tay nghề cứng cáp, lông cánh đầy đủ rồi là yêu sách lên lương, bữa đau bữa ốm. Rồi bây giờ là bay đi luôn cánh chim biển hiền lành, mở ra tiệm khác làm bà chủ ngon lành.

Cô hàng bánh cuốn nhìn cô Nam Bình, rồi nhìn Hưởng, giọng điệu vui vẻ,

— Giời ạ! Vậy là cô Nam Bình trúng Loto vé độc đắc rồi. Chúc mừng! Chúc mừng! Đừng có quên mổ lợn sữa giết gà mái tơ ăn mừng. Cho em với chú Hưởng một chân chạy bàn cũng được. Làm gì cũng được, miễn có ăn thì thôi, kẻo không chú Hưởng lại phải vét đồ cúng cô hồn nhớt nháp tanh tưởi xơi tạm.

Đào chìa mười đầu ngón tay, hấp háy đôi mắt, nói với Hưởng,

— Chú Hưởng biết chi không? Bây giờ cuối tuần mà có muốn đi làm đẹp thì cũng đến là rõ khổ, bởi phân vân không biết nên ghé vào tiệm móng tay nào đây? Tiệm Nam Bình của bà chủ cũ hay là tiệm Sài Gòn của cô chủ mới? Đi với Nam Bình thì cơm sông Hương, quà núi Ngự quá quen mặt. Đi với Sài Gòn thì biết thêm những cái mới, giá tiền làm một bộ móng tay cũng khí rẻ, bởi đang đại hạ giá khai trương để câu khách mà.

Đào nửa đùa nửa thật,

— Nhưng lại sợ bà chủ tiệm Nam Bình nói có mới nới cũ, rồi giận hờn, đâm ra lại mất tình nghĩa chị em.

Dì Năm khục khặc cái đầu tóc trắng phau phau như màu trắng lông vịt sau khi lội ao mò tôm cá,

— Ta nói đồng tiền nó có khả năng thay trắng đổi đen, thay vợ đổi chồng. Người ta có thể lừa gạt giết nhau chỉ vì đồng tiền. Tiền là tiên là Phật là như vậy đó…

Vừa nghe dì Năm nói tới đây, Hưởng quẳng điếu thuốc xuống dưới sàn nhà, chân đạp di di lên, nhấp nhỏm tính đứng dậy,

— Tới giờ đài mở. Thôi, tui đi đây…

Dì Năm giơ tay nắm áo Hưởng, kéo ngồi xuống,

— Chú mày hay lắm! Đừng có làm tàng. Ngồi xuống dưới đây…

Hưởng gạt tay dì Năm,

— Thôi má ơi, ai bảo hồi đó má dại, đưa hết tiền bạc, vòng vàng, cà rá cho tía cầm, rồi tía chơi tình lờ, bỏ má lại tại bãi, nhảy tếch lên tàu vượt biên bỏ đi Mỹ với đào nhí. Bị bỏ rớt lại tại bìa rừng, bị bắn rượt đuổi theo, má lãnh nguyên một tràng đạn. Buồn tình quá hen? Hèn chi má mới hơn sáu chục mà hóa ra tóc bạc trắng phơ. Ai biểu má trao duyên lầm người, bây giờ còn than vãn chi! Có của là má phải biết trông. Có chồng là giữ kè kè ngay bên. Đằng này má lại đem tía trao cho cô bạn thân giữ hộ. Vậy đúng là mỡ treo tòng teng ngay trước miệng mèo. Mất là phải. Mà má cũng còn hên tận mạng đó! Ăn nguyên một tràng đạn AK của công an biên phòng, xác bắn tung lên trời, rớt xuống đất, mà ngay tối hôm đó mối ở đâu kéo tới vun cao một đống. Thiên hạ có mấy người được diễm phúc như má. Nằm ngủ mơ cũng không thấy đâu nhé.

Đưa tay cời cời cho than hồng cháy sáng đỏ, Đào gật gật đầu,

— Phải đấy dì Năm ơi. Chú Hưởng nói đúng đó. Dễ chi mà được như dì Năm. Không phải là cháu ngoa ngữ, mở miệng tán hươu tán vượn! Dì Năm tuy là mắc nạn bên bìa rừng, vậy mà lại được nghìn vạn thợ mối xúm lại đùn lên cao ngất. Cho nên dì Năm không bị hao mòn, nom cứ y như xác của mấy người hiển thánh ở trong đạo của mấy ông cố tây…

Đặt ly càfe bạc xỉu cạn đáy xuống mặt bàn gỗ, dì Năm trợn mắt, đưa tay cản lại,

— Xác của mấy người hiển thánh là sao? Tui không hiểu.

Đào chưa kịp trả lời, dì Năm nóng nảy quay sang Miêng hỏi,

— Ông giáo Miêng có rành chuyện này hay không?

Miêng gật gật đầu, tay chỉ vào Đào,

— Cháu cũng có nghe qua, nhưng dì Năm đừng có nóng, cứ để cho cô Đào cô ấy nói.

Đào xụ mặt xuống,

— Gớm! Dì Năm nhà mình thì trước sau vẫn không thay đổi. Sống cũng thế, chết rồi cũng vậy, nóng nảy vẫn là nóng nảy. Cháu nói chửa xong thì dì Năm cứ hối hối như người chạy giặc, như vậy thì làm sao mà cháu kể cho xong…

Cô hàng bánh cuốn bỗng nhiên đầm đầm châu sa,

— Mà cái tánh của cháu, không biết bắt đầu từ bao giờ, bình thường thì không sao, nhưng có ai mà cứ hối hối như đang bị Tây càn thì cái đầu tự nhiên đặc ra, ù ù cạc cạc cứ như vịt nghe sấm…

Từ lúc Đào lôi vụ xác hiển thánh của đạo tây ra, nghe lọt tai câu chuyện lạ, mọi người chung quanh bàn ăn dừng lại những ly càfe đen, những hơi khói thuốc đỏ, những dĩa cơm tấm sườn nướng vàng, và những đĩa bánh cuốn mỏng dính trắng đục để lắng nghe lời Đào giải thích. Nhưng đợi mãi vẫn chưa thấy chủ nhân quán ăn tiếp tục đề tài cũ, mà Đào lại có vẻ hình như đã lãng quên đề tài xác hiển thánh, mọi người bắt đầu nóng nảy, khó chịu, mất hết vẻ kiên nhẫn. Cô Nam Bình nhảy vào trước tiên,

— Thôi được rồi! Chị lậy em. Chị xin em. Đào ơi, xác hiển thánh là xác chi vậy?

Đào liếc nhìn cô Nam Bình, quay lại chuyện xác hiển thánh, điệu bộ trang nghiêm,

— Chuyện là như thế này, bên đạo tây, có những người, khi còn sống họ đạo đức tốt lành lắm. Cho nên, sau khi chết rồi, mấy người tây mặc áo đỏ họp lại ở mãi bên, nghe nói ở đâu mãi bên thủ đô của “Y Pha Nho”, rồi giật chuông tuyên bố những người này là hiển thánh. Tui nghe mấy con nhỏ bạn theo đạo tây ở làng bên, tụi nó nói là thủ tục phong chức hiển thánh không đơn giản, cũng khí cầu kỳ, rắc rối, và nhiêu khê lắm. Thoạt tiên là họ đào mả của những người này lên, để coi xác chôn ở dưới mả có phải đúng là người mà họ đang xúc tiến thủ tục phong hiển thánh hay không. Mấy đứa bạn, tụi nó nói có một số xác hiển thánh, sau khi đã chôn sâu dưới ba tấc đất cả trăm năm rồi, nhưng khi đào lên, tay chân mặt mũi tóc tai nhìn còn tươi ra phết, cứ y như người đang nằm nhắm mắt ngủ trưa mà thôi. Đến là hay!

Hưởng nhái giọng Bắc của Đào,

— Gớm! Nhà chị là cũng phải nhìn trước coi sau cho cẩn thận, nom nom canh chừng, xem coi xác mình đã hiển thánh hay chưa đó nhé…

Hưởng vừa mới nói tới đây, tự nhiên Đào mặt đổi sắc, đầu cúi xuống, đôi mắt long lanh ướt sũng nước mắt. Hưởng và mọi người chung quanh bàn bánh cuốn trợn tròn cặp mắt ngạc nhiên nhìn nhau, bởi không ai hiểu tại sao tự dưng Đào lại ủ ê bởi một lời nói giỡn chơi vô thưởng vô phạt của Hưởng. Một phút nặng nề ướt sũng trôi qua, dì Năm liền lên tiếng phá tan bầu không khí ngột ngạt,

— Xin lỗi cô Đào, nếu chú Hưởng hay tụi tui có điều chi nói đụng chạm đến cô…

Đào lắc đầu, sụt sùi nói,

— Không có chi đâu, dì Năm đừng có lo! Chú Hưởng không có lỗi chi đâu. Nhưng lúc nãy khi chú ấy nhắc tới chuyện dì Năm là cháu đã chạnh lòng. Dì Năm được mối đùn thì cũng như xác hiển thánh rồi, bởi được mối đùn thì cũng như mả kết vậy mà thôi. Nhưng nghe chuyện người thì lại nhớ tới chuyện mình, buồn nẫu ruột nẫu gan. Chồng của dì Năm dù có lường gạt vợ, lấy hết vàng bạc, rồi lừa bỏ dì Năm bơ vơ một mình bên bờ biển, nhưng xác của dì vẫn còn nguyên vẹn, lại gặp đúng ngay chỗ đất kết mối đùn. Còn cháu, bây giờ người nhà có muốn kiếm mả để mà thắp nhang thì cũng hết cách.

Đào nước mắt bỗng dưng lưng tròng,

— Hai mươi năm rồi, trước khi thuê được căn phòng trong khu chung cư Cây Dừa, cháu lang thang như hồn ma không miếu. Đi tới chỗ nào cũng bị cô hồn địa phương thần hoàng bản xứ xua đuổi, cứ y như đuổi tà!

Như chợt hiểu ra câu chuyện, Miêng mở lời an ủi,

— Cô Đào ơi! Đời sống thì nó cứ vô thường, có rồi mất, mất rồi có. Mà khỏi nói thì cô Đào cũng đã biết rồi, ngoại trừ dì Năm và chú Ốc, mộ phần đâu đó rõ ràng, còn tất cả mọi người trong chung cư Cây Dừa đều là dân mồ côi, không miếu không nhà, chứ đâu phải là chỉ riêng mình cô mà thôi đâu. Chưa kể, lúc tàu Thái húc chìm tàu vượt biên của cô, cô Đào bập bềnh trôi nổi được khoảng hai phút thì chìm; cô lại không biết bơi, cho nên đập đập có mấy cái là chìm luôn. Cho nên cô, mặc dầu lúc đó xác phàm yếu đuối nhẹ nhàng chìm xuống, nhưng linh hồn tinh anh thì lại thanh thoát bay lên. Được bập bềnh trên sóng nước, cô còn có dịp được chứng kiến một cảnh tượng hiếm có; trong khi hằng trăm người bạn đồng hành còn cố gắng bơi chòi đạp đạp trên mặt nước, tàu Thái quay lại, lượn đi lượn lại tới mấy vòng. Chân vịt sắc như dao lam cứ thế mà quay, đầu tàu nhọn như mũi kiếm cứ thế mà lướt tới trên thân xác, trên đầu của người ta.

Cô Nam Bình nhíu đôi chân mày tỉa nhổ cẩn thận mỏng như vẽ chì, nửa đùa nửa thật,

— Ông giáo Miêng rành chuyện của cô Đào quá hỉ?

Miêng mặt ửng đỏ, cất giọng phân trần ngay lập tức,

— Cô Nam Bình ơi, làm sao mà tôi biết được chuyện đời tư của cô Đào nếu không phải chính miệng cô Đào kể cho tụi tôi nghe.

Ông giáo Miêng nhìn cô háng bánh cuốn, rồi nhìn mọi người,

— Chuyện là như thế này, có một buổi sáng thứ Bẩy, trời mùa thu lành lạnh, tôi dậy sớm. Bước chân xuống quán Thanh Trì, tôi thấy ông Ốc và chú Hưởng nhà mình đã có mặt ở trong quán, cả hai đang ngồi chăm chú lắng nghe cô Đào kể chuyện đời trong khi đợi chờ ly càfe sáng sớm. Thấy vui vui, tôi cũng ngồi xuống nhập bọn…

Miêng nhìn Đào,

— Có đúng là như vậy hay không, bà chủ quán?

Đào mỉm cười gật đầu, rồi quay sang Miêng, đưa ra lời nhận xét,

— Gớm! Ông giáo đến là người cẩn thận. Trong khu chung cư này, thật tình mà nói, tui thấy chỉ có vợ chồng ông giáo Miêng với cô Phượng nhà mình là đẹp đôi. Hồi đó mặc dù là bị tàu Thái húc chìm trên biển, nhưng hai vợ chồng vẫn còn đủ đôi đủ đũa…

Miêng trợn mắt, gọng kiếng vàng rớt xuống ngay đầu sóng mũi lấm tấm mụn trứng cá,

— Cô Đào ơi! Đủ đôi đủ đũa cho nên bây giờ bên Việt Nam cũng dựng hai ngôi mộ trong nghĩa trang với câu đối, với bình phong, với hương án, hình ảnh với đầy đủ tên tuổi của tôi với Phượng, nhưng ở bên dưới đâu có xương cốt chi. Thiên hạ viếng nghĩa trang đi ngang qua hai ngôi mộ của vợ chồng tôi, họ cứ thắc mắc tại sao hai ngôi mộ này xây cất thiệt là đồ sộ, nhưng lại không có mùi tử khí, tối tối lại vắng bóng của những chú đom đóm chập chờn chung quanh hai ngôi mộ xi măng lát đá mài nằm song song bên nhau. Nghe thiên hạ than thở về tình trạng thiếu vắng âm khí của hai ngôi mộ, Phượng với tôi nhìn nhau, nửa cười nửa mếu. Hai vợ chồng khi sống đã nghèo, nhưng chết rồi, đời cũng chẳng khá chi hơn ai, không được mộ kết như dì Năm, xác cũng không được hiển thánh như người theo đạo cố tây. Tôi nhớ hồi xưa Thúy Kiều đi ngang qua mộ của Đạm Tiên rồi than rồi khóc, tay vẩy hai khúc thi tiên thương tiếc cho người tài hoa bạc mệnh chôn vùi ngay bên vệ đường. Nhưng nghĩ tới nghĩ lui, tôi lại thấy, vậy chứ chung cuộc cô Đạm Tiên lại ăn đứt cả hai vợ chồng tôi đó nhé.

Dì Năm gãi gãi mái tóc bạc trắng phơ,

— Ông giáo nhiều chữ quá. Tui học theo mãi mà vẫn rượt đuổi không kịp. Tôi không hiểu tại sao ông giáo lại so sánh hai vợ chồng mình với cô Đạm Tiên như vậy?

Hưởng nhanh nhẹn giải thích,

— Dì Năm ơi, Đạm Tiên tuy là ngắn số, nhưng xác còn được vùi nông bên đường để cho cô Thúy Kiều có cơ hội đi ngang qua nhỏ lệ trên xương cốt, khóc thương cho một đời làm ma. Còn vợ chồng ông giáo Miêng thì cũng y như tui vậy thôi, trúng độc đắc số cặp. Xác chui vào trong miệng cá hết rồi, xương cũng không còn, cốt cũng đã tan, người nào có muốn đốt nhang cho nắm xương khô giờ cũng chịu! Mậu! Hết láng! Đúng không ông giáo?

Đào trợn mắt,

— Ông chủ chung cư Cây Dừa rành binh xập xám quá nhỉ. Hồi xưa lúc chưa vô ở hẳn trong Nam, tớ cũng là một tay tam cúc, rút bấc, tiến lên. Vô trong Nam rồi mới học thêm được binh xập xám. Nhưng cũng chỉ là vui chơi vào ngày tư ngày tết mà thôi. Bữa nào rảnh rảnh, chú Hưởng chỉ cho chị cách binh xập xám ăn chi nhé. Binh xập xám thì rành, chứ binh ăn chi thì chị còn lúng túng lắm. Học chữ cao như ông giáo Miêng thì khó, chứ học cờ bạc thì có khó chi. Phải không ông giáo?

Hưởng trợn tròn mắt, chỉ vào dì Năm, cô Nam Bình, và Miêng,

— Em cắn cỏ cắn rơm lậy bà chị! Bà rành sáu câu vọng cổ là tui bị phá sản vỡ nợ bởi cờ bạc. Vậy mà còn dám mở miệng rủ rê tui với mấy người này đi vào con đường xe đổ. Bộ bà không sợ có bữa cạn láng, tui túng quá làm liều, mua kiệu sơn son thếp vàng rước bà đi theo vết chân Thúy Kiều, lấy ba trăm lạng vàng làm vốn, ghé vào sòng bài Con Cò ở dưới phố, kiếm tiền chuộc lại chung cư Cây Dừa.

Đào cộ mắt lườm Hưởng,

— Em giai dám?

Miêng khen cô hàng bánh cuốn,

— Tôi là tôi phục cô Đào và chú Hưởng sát đất. Chuyện cô Đào và chú Hưởng, nhất là cô Đào buồn như thế, vậy mà hai người vẫn cứ tươi cười. Sống với triết lý màu hồng như vậy, hèn chi hai người mặt mũi nhìn trẻ măng.

Nghe Miêng, Đào cười toe toét mồm miệng kể lể,

— Giời ạ, tôi thì mồm miệng cứ toe toét cười cười vậy đó, chứ trong bụng thì cũng héo hon lắm, ruột gan là cứ nẫu cả ra. Cái này là tôi nói thật. Trên có ông giáo, dì Năm, cô Nam Bình, dưới có chú Hưởng, chuyện là như thế này, thật sự ra tôi vẫn phải đi gặp bác sĩ đó, hồi xưa thì hằng tuần, bây giờ chỉ còn ba tháng một lần mà thôi. Tại cái hồi mới tới Cali, tôi xin vô làm ở trong hãng điện tử, làm chân hàn chì, lương lậu đàng hoàng, bảo hiểm đầy đủ hẳn hoi. Bởi thế, tôi mới gặp chú Hưởng làm Technician ở trong đó. Chú Hưởng nhanh nhẹn lắm, cứ ới một tiếng là te te chạy xuống giúp cháu một tay liền, nhất là thời gian đầu tiên mới vô làm, hễ tôi cứ hàn được một mối là lại nát bét nguyên cả một cái lỗ chì của mạch điện. Không có chú Hưởng hồi đó, tôi dám bị đuổi. Làm ở trong đó đâu được gần một năm, tự nhiên lưỡi tôi nó cứ nhàn nhạt như người ốm nghén, lúc cười lúc khóc, cứ y như người vớ vẩn, chẳng ra đâu vào với đâu. Đã ăn một dĩa cơm mua ở xe lunch hẳn hoi rồi, nhưng ai hỏi ăn chưa, đầu lại lắc, bảo là chưa. Tim gan bình thường thì chẳng sao, nhưng khi gặp công an Mỹ chớp đèn hú còi trên xa lộ, tim của tôi nó co lại, bóp nghẹt đau điếng, có lúc còn đập thình thịch y như trống đình trong ngày hội. Chưa hết, về tới nhà tối lại mất ngủ, mắt cứ trắng như mắt ma bởi ruột gan hồi hộp đợi chờ giây phút công an gõ cửa, bắt mang đi mất. Chú Hưởng mới bảo, “Hay là bà Đào đi gặp bác sĩ tâm thần đi, khám thử coi sao”. Bà bác sĩ chẩn bệnh xong xuôi, có cho tôi cái toa thuốc uống chữa chứng bệnh trầm cảm. Bà ấy nói tôi bị cái gì mà người ta gọi tắt với ba chữ thôi, cái gì mà… mà giống như hội chứng, hội chứng chi đó hả ông giáo Miêng? Tự nhiên quên mất tiêu cái tên…

Hưởng nhanh nhẹn,

— Hội chứng Hậu Chiến Tranh, dịch từ chữ Post Traumatic Syndrome là căn bệnh những người lính Mỹ và những người Việt Nam vượt biên hay mắc phải.

Cô Nam Bình đặt vấn đề,

— Nếu nói như vậy, tôi nghĩ ai đang sống ở trong chung cư Cây Dừa đều mắc phải căn bệnh Hội chứng Hậu Chiến Tranh rồi đó nghen, phải không ông giáo Miêng? Ai thì tui không biết, chứ riêng tui thì kỳ này cũng muốn đi gặp bác sĩ tâm thần xin cái hẹn khám bệnh. Gần đây không hiểu sao tự dưng tui lại hay mất ngủ. Đêm khuya rồi mà mắt cứ mở thao láo nhớ lại chuyện xưa ở bến đò sông Hương. Mà hễ cứ nghĩ tới thời gian cắm đò ở bến Nam Bình là lại chỉ muốn nghe hò Huế, “Chiều chiều trước bến Vân Lâu. Ai ngồi ai câu, ai sầu ai cảm”… Mà nghe hò Huế một hồi là lại nhớ tới ông thiếu úy lính dù tui quen hồi xưa ở trên đò sông Hương. Ông ni thì cả ngày lẫn đêm, mở miệng ra là hát, “Rừng lá xanh xanh cây phủ đường đi…”.

Cô Nam Bình thở dài,

— Nhưng rồi cũng chẳng đi tới đâu, bởi ông lính dù bỏ xác ở trận Hạ Lào. Số tôi nói theo kiểu của cô Đào hay nói là số vất vả, cho nên đêm càng dài, thì lại càng nhớ tới một thời lận đận với bến đò Hương Giang, một thủa lênh đênh trong vịnh Thái Lan, rồi chết bỏ mất xác trên đảo hải tặc Ko Kra. Chú Hưởng thông cảm, bởi tui buồn quá chú Hưởng ơi! Cho nên đêm đêm mới mở nhạc nghe cho đỡ buồn, nhưng vô tình lại làm phiền đến chú, đến bà con hàng xóm.

Hưởng không nói chi, nhưng nhìn Đào, rồi liếc nhìn chung quanh, điệu bộ tìm kiếm. Không thấy Miêng đâu hết, Hưởng che miệng nói nho nhỏ,

— Ủa! Ông giáo Miêng đâu rồi?

Đào biết ý, nói khe khẽ,

— Về phòng mở điện thoại lưu động ra nói chuyện với vợ rồi. Bây giờ nửa đêm về sáng, tha hồ mà nói chuyện, không sợ bị tính tiền. Có chuyện gì muốn nói thì nói lẹ đi ông tướng. Chút nữa ông giáo quay lại bây giờ.

Đào thì thào,

— Ông giáo Miêng bình thường thì không sao, nhưng mười bận thì tới cả mười, lần nào lôi chuyện thuyền vượt biên của hai vợ chồng ông giáo bị tàu Thái húc chìm trên biển ra mà hỏi là mặt ông giáo lại buồn chảy ra, nom cứ như nhà có đám tang. Mà ông giáo nhà mình cũng kín miệng lắm. Sáng sớm bữa hôm đó, vừa kể xong chuyện của mình, quay sang ông giáo, tôi mới hỏi, “Nghe nói cô Phượng làm ở sòng bài Con Cò với cô Mém phải không ông giáo?”. Tôi nói vừa xong là ông giáo lục đục đứng dậy, nại cớ phải chuẩn bị giáo án lên lớp, bỏ đi mất tiêu.

Cô Nam Bình thì thào,

— Thì người ta nhà giáo mà. Vợ ông giáo phải đi làm ở sòng bài Con Cò thì ai mà vui cho được. Ông giáo nhà mình không những là riêng tư, kín đáo, nhưng còn là người cẩn thận ngó trước ngó sau lắm đó. Tui chịu ông giáo nhất ở điểm này. Thấy lúc nãy không, lúc mà tui cất tiếng hỏi chơi chơi có mỗi một câu, thử lòng ông giáo. Có thế thôi, mà ông giáo Miêng mặt ửng đỏ, vội vàng cất tiếng phân trần. Mà lại còn kể rõ ràng từng chi tiết là có cả chú Ốc và chú Hưởng ngồi với mình ở trong quán của cô Đào hẳn hoi…

Dì Năm cự cô Nam Bình,

— Cô nói chơi chơi nửa đùa nửa thật như vậy mà không ngại đụng bánh xe, lộng giả thành chân. Mà thôi, ông giáo Miêng là dân có học, ăn nói giỏi giang, tiếng Anh lưu loát, chứ đâu có phải là cái tuồng thất học như cô với tui. Cô thì bị bán cho đò sông Hương từ hồi mười lăm. Còn tui thì dân nhà quê, nói tiếng Việt cũng như tiếng Anh đâu có lại với người ta. Cô biết chi không? Có lần ông thầy dạy ESL của lớp tui bị bệnh, ông giáo Miêng được người ta mời tới dạy thế nguyên cả tuần đó.

Hưởng cản lại dì Năm,

— Má nói như vậy là văng miểng đụng chạm nhiều người. Ông giáo cũng chỉ trên tui có mấy tuổi, học trên tui có mấy lớp mà thôi má ơi. Tui cũng đi học ra trường đàng hoàng như ai vậy. Bên Việt Nam vừa xong cái bằng lớp Mười Hai là tui tìm đường vượt biên liền. Tới Mỹ, tui cũng ra trường với bằng Technician. Rồi cũng đi làm Tech ngon lành như ai trong hãng điện tử, cho nên mới có tiền mua cái chung cư Cây Dừa cho thuê cho mướn.

Đào chêm vào,

— Nhưng rõ là giời bắt tội, em giai nhà mình chỉ phải cái tội bị thần bài vật…

Hưởng lườm Đào,

— Thank you. You are so beautiful. God bless you! Biết bà cà chớn như vậy, hồi xưa những lúc bà hàn cháy hàng điện tử của hãng, tui cứ mặc kệ cho bà bị đuổi. Mà ai biết đâu, phước bất trùng lai, họa vô đơn chí, hồi đó bị đuổi, giờ dám bà đang làm ở trong quán rượu của sòng bài Con Cò ở dưới downtown chung với cô Phượng và cô Mém. Bây giờ tha hồ mà đếm tiền đô la ba số…

Đào nửa đùa nửa thật,

— Cô Mém với cô Phượng là có một thời đi làm cho quán rượu Hải Âu ở Thái. Cả hai thâm niên công vụ kinh nghiệm đầy mình. Còn tôi, chuyên nghề tráng bánh cuốn, làm sao so sánh với người ta cho được.

Dì Năm trợn mắt,

— Ủa? Một cái sòng bài Con Cò dưới phố còn chưa đủ hay sao, tự nhiên ở đâu lại lòi ra quán Hải Âu ở đây?

Đào cự nự,

— Nữa! Dì Năm lại cái tính nóng nảy vẫn chưa chịu bỏ…

Cô Nam Bình nhíu mày chờ đợi giây phút cô hàng bánh cuốn như thường lệ lại bắt đầu lạc đề. Nhưng Đào tự nhiên nói nhỏ lại, giọng thì thào,

— Dì Năm ơi, quán rượu Hải Âu là một cái động đĩ trá hình nằm ngay tại bến cảng Bangkok của Thái. Hồi xưa, trước khi tới Mỹ, cô Mém nhà mình làm việc ở đó. Có một lần gặp cô Phượng lang thang ở bến cảng, cô Mém mới to nhỏ mang cô Phượng về làm việc trong đó cho có chị có em. Sang được tới Mỹ rồi, cô Mém lại dẫn cô Phượng vô làm trong sòng bài Con Cò ở dưới phố. Thoạt tiên ông giáo Miêng không chịu. Nhưng vì mới qua Mỹ, hoàn cảnh còn túng quẫn quá, ông giáo đành phải để vợ vô làm chung với cô Mém một lần nữa.

Đào bắt đầu kể chuyện,

— Mà cô Mém nhà mình thì đặc biệt lắm. Tiếng là không đi vượt biên, thế mà rốt cuộc rồi cũng lại bỏ xác ở bến cảng Bangkok, bởi đụng ngay thằng chồng Đài Loan. Thật sự ra mà nói, ông chồng đầu tiên của cô Mém đâu phải là ông Ốc. Ông Ốc nhà mình là ông chồng thứ hai, đám cưới ở bên Mỹ. Còn ông chồng thứ nhất trên giấy tờ tên là Chang Hua, “công nhân viên biên chế chính thức” cho một hãng bán trầu cau Đài Loan, chuyên buôn thịt người.

Dì Năm ngạc nhiên,

— Mèng đéc ơi! Thế mà từ trước tới nay, tui vẫn cứ tưởng là cô Mém cũng bị Thái Lan bắt trên biển…

Hưởng hít vào hơi thuốc, lắc lắc đầu,

— Không! Bà Mém ở chung cư Cây Dừa lâu quá rồi, cho nên chuyện chi của bả tui lại không biết. Hồi đó bà Mém thì cũng muốn đi sang Mỹ. Nhưng không biết sao, nghe lời rủ rê của mấy đứa con gái ở trong xóm, bà Mém muốn thử thời vận, không thèm lấy chồng gần mà đi lấy chồng xa, rồi từ đó, kiếm đường đi sang Mỹ. Nhưng gặp ngay thằng chồng là dân buôn người, làm việc cho trùm buôn người chuyên môn cung cấp hàng tươi cho thị trường thịt người Bangkok. Vừa mới gặp cô Mém tại phi trường Đài Bắc, Chang Hua đưa cho cô vợ cái vé khác, lên phi cơ Thái, bay tới phi trường Bangkok. Ngay tại cửa phi trường, tú bà người Thái đứng đợi sẵn, nắm tóc cô Mém mang về động Hải Âu. Làm ở động đĩ được gần một năm, cô Mém bị ho lao, khạc ra từng búng máu, xác xanh lè, tàn một đời hoa. Con mẹ tú bà sai mặt rô bọc xác lại, quẳng xuống biển như quẳng rác.

Cô Nam Bình hỏi,

— Ủa! Vậy còn chú Ốc? Cô Mém gặp chú Ốc ở đâu?

Hưởng tay chỉ vào Đào,

— Chú Ốc Mượn Hồn thì cũng một gốc với bà chủ tiệm Thanh Trì đây nè, cũng gốc dân cảng Hải Phòng như nhau, lại là người cùng làng.

Tới phiên Hưởng kể chuyện,

— Chú Ốc nhà mình có ông chú ruột đã đi vượt biên sang Hồng Kông, tái định cư ở bên Mỹ. Muốn kiếm đường đi sang Mỹ với ông chú, chú Ốc Mượn Hồn chạy tiền mua passport, làm visa đi sang Đài Loan theo diện nhân công. Làm người ở được mấy tháng, gặp thằng chủ trời đánh, nó không thèm trả cho một đồng lương. Chú Ốc gãi gãi tai hỏi. Thằng chủ cười nói, “Tiền lương của nị, ngộ gửi ngân hàng, cuối năm ngộ rút ra tiền đô la cộng với tiền lời, đưa cho nị gửi về Việt Nam cho gia đình ăn Tết…”.

Hưởng rít vào điếu thuốc, tiếp tục câu chuyện,

— Nhưng được một điều an ủi là mặc dù bị đối xử còn thua con ở thằng bếp, ngày ba bữa ông chủ nuôi chó kiểng vẫn tặng cho chú Ốc ba chén cơm hẩm ăn với tương chao Đài Loan. Ngày ngày, trước khi mặt trời chiếu sáng trên phố Đào Viên, chú Ốc Mượn Hồn thức dậy, nấu cơm cho những con chó kiểng ăn sáng trộn với thịt bò beefsteak, dọn cứt chó, thay nước lọc Evian mua sỉ ở tiệm Costco cho chó uống, tắm cho chó với xà bông Dove thơm hơn bất cứ một loại bồ kết hay xà bông nào mà bầm với cô em gái ở nhà vẫn xài. Nhìn cứt chó dính bê bết trên đôi cánh tay cuộn vồng bắp thịt, nhìn những chú chó kiểng trắng tinh trong chuồng tung tăng với một đời cơm trắng thịt bò beefsteak, chú Ốc thấy mình được đối xử chỉ có thua thú vật ở trong nhà của ông chủ mà thôi. Nhìn những con chó đẹp đẽ như thú nhồi bông, chú Ốc Mượn Hồn hít sâu vào lồng ngực, lẩm bẩm trong miệng, “Khốn nạn! Cứ đứng ở đó mà son với phấn”. Biết đụng phải ổ kiến lửa, chú Ốc nửa đêm bỏ trốn, để lại đằng sau passport và visa cho ông chủ giữ hộ. Thế là biến da đổi thịt, đang là công nhân, giờ này chú Ốc hóa ra dân bất hợp pháp, gặp cảnh sát Đài là né tối đa. Nhờ người đồng hương Hải Phòng giới thiệu, chú Ốc ngày đi đánh cá cho người Đài, tối đi làm chui cho nhà hàng Tàu, khuya đạp xe đạp về khu chung cư ổ chuột, buông mình xuống miếng nệm loang lổ ố vàng màu máu thải ra từ bệnh viện St. Paul của phố Đài Viên là ngủ mất xác. Một hôm, cảnh sát Đài Loan nửa đêm ghé vào chém vè khu chung cư nổi tiếng có dân Yuê Nản bất hợp phát cư ngụ. Sợ bị tóm cổ lôi vào khám, sau cùng gửi trả về Việt Nam thì sập tiệm, bởi nếu bị tống cổ vào trong tù, thì lấy tiền đâu bù lại cho đủ số vốn đã đóng cọc cho đầu nậu Hải Phòng, để kiếm được một vé công nhân đi làm mướn ở bên Đài Loan, cho nên chú Ốc nhà mình và mấy người khác liều lĩnh đua nhau nhảy từ lầu cao xuống đất, tìm đường chạy trốn. Nhưng người ta ở tầng thứ hai, hoặc là quá lắm là tầng thứ ba, thì chơi liều. Đằng này ông Ốc Mượn Hồn ở lầu bốn. Phần hốt hoảng, phần đang ngủ say mắt nhắm mắm mở, chú Ốc liều mạng nhảy xuống. Tên thì là Ốc, nhưng xác thì là xác của dân bến cảng bự như trâu rừng. Thế là xong! Vậy mà còn cố gắng lết về tới Mỹ, báo cho ông chú, “Chú ơi! Chú thím và các em khỏe không? Bầm cháu vẫn khỏe mạnh. Chú ơi! Chú đánh điện báo cho bầm cháu biết là cháu chết rồi”.

Dì Năm lên tiếng,

— Ủa! Sao không về Việt Nam mà báo, bận chi phải lết qua tới bên đây mà báo?

Hưởng cười nửa miệng,

— Vậy chớ mộ dì Năm ở bìa rừng Cà Mau mả đã kết mà sao cũng còn cố gắng cậy cục chạy chọt, bỏ của chạy lấy người, mua con lai để qua được tới bên đây? Mà nói cho mấy người biết, ông Ốc Mượn Hồn nhìn thấy tướng bậm trợn, ăn nói lỗ mãng vậy chứ, nhưng trong dạ của chú ấy không phải là như vậy đâu.

Đào nhìn dì Năm và cô Nam Bình,

— Chú Hưởng nói đúng đó. Cháu thấy dì Năm và cô Nam Bình cứ chê chú Ốc nhà mình là dân phu xích lô, ăn nói thô lỗ cục mịch. Nhưng giống như ông giáo Miêng đã nói rồi đó, đọc sách đâu chỉ đọc cái bìa rồi chê khen sách hay sách dở.

Dì Năm phản đối,

— Chuyện chi thì tui không dám lạm bàn nhưng chuyện này là tui không đồng ý rồi đó. Nếu không lỗ mãng như tuồng rắn hổ, ai mà lại nửa đêm về sáng, trước khi chở vợ đi làm, câu đầu tiên phát ra từ cửa miệng là câu chửi vợ nặng nề còn hơn chửi giặc.

Cô Nam Bình gật đầu,

— Tui đồng ý đó. Đàn ông con trai chi mà cứ mở miệng ra là chửi vợ. Thật là lỗ mãng! Nhất là đã qua được bên Mỹ rồi. Văn minh với phụ nữ một chút được không! Cứ làm như phụ nữ Việt Nam, ai cũng có một thời gian hành nghề trên đò sông Hương không bằng…

Đào kiên nhẫn giải thích,

— Cô Nam Bình ơi, cô có biết đó là câu chửi duy nhất mà ông Ốc dùng để chửi bất cứ ai và trong bất cứ hoàn cảnh nào hay không. Mà nếu có muốn cự, thì phải cự bầm của ông Ốc nhà mình đó. Sáng nào cũng vậy, trước khi ba mẹ con của ông Ốc biến mất ra khỏi túp lều lụp xụp chó ỉa ở ngay bìa làng, con Hến, em gái của ông Ốc lại được bầm ưu ái tặng ngay cho một bữa điểm tâm sáng nhè nhẹ, “Khốn nạn! Cứ đứng ở đó mà son với phấn”. Mà cô Mém nhà mình thì ai lại không biết, cái tật đỏng đà đỏng đảnh ra phấn vào son quen rồi. Bụt ở trên tòa, thì làm gì mà gà nó mổ được mắt. Sáng sớm, trong khi chú Ốc sốt ruột đi tới đi lui đợi chờ, thì cô Mém cứ lược với gương múa ngay trước mặt cả tiếng đồng hồ, làm gì mà ông Ốc không phát cục, mở liền hiệu ca của đài phát thanh, “Đây là đài phát thanh Chung cư Cây Dừa, phát thanh từ làn sóng 1500 AM! Khốn nạn! Cứ đứng ở đó mà son với phấn!”. Mà cũng đừng có quên ông Ốc là dân bến cảng. Quen miệng rồi, sửa không được nữa.

Đào vừa nói tới đây, Miêng tay cầm điện thoại di động bước vào quán Thanh Trì, mặt tươi vui thông báo bản tin bất ngờ,

— Bà con mình biết chi không? Mãi nói chuyện, tôi cũng như mọi người quên mất ngày lễ lớn nhất trong năm, hôm nay là rằm tháng Bẩy, ngày Xá Tội Vong Nhân. Vợ tôi vừa mới gọi nói, sòng bài Con Cò cho công nhân về sớm, nhưng vẫn được lãnh lương tám tiếng.

Đào liếc nhìn Miêng,

— Nghe tin vợ được nghỉ làm, về sớm là ông giáo nhà ta cứ hí ha hí hửng cứ như người lượm được vàng đánh rơi trước ngõ.

Miêng mỉm cười, không nói chi, nghiêng tai lắng nghe tiếng xe Honda của vợ chồng Ốc khục khặc ho khan trong nhà để xe, nối tiếp theo liền là tiếng xe Camry của Phượng. Chỉ trong thoáng chốc, cả ba, vợ chồng Ốc Mém và Phượng đã hiện ra ngay tại khung cửa của quán ăn. Đào ồn ào cất tiếng,

— Gớm! Sướng nhé! Cứ ngày nào cũng là ngày cúng cô hồn, Xá Tội Vong Nhân như ngày hôm nay thì cô Phượng với cô Mém cứ gọi là làm chơi mà ăn thật. Chứ ai đâu như em, vất vả đầu tắt mặt tối, nào là tráng bánh cuốn, nấu cơm tấm, tầm chiều lại phải nai lưng ra tráng trứng, nướng thịt sườn, bán hàng cơm tấm kiếm sống. Mẹ đẻ em cứ nói em sinh nhằm phải năm gà, mà lại là con gà bới cho nên số khí vất vả.

Mém sôi nổi đáp trả,

— Vừa thôi người đẹp. Một năm có mấy ngày Xá Tội Vong Nhân. Còn lại là ba trăm sáu mươi bốn ngày kia, tám tiếng đồng hồ một ngày, tuần năm ngày, tui với chị Phượng thở không ra hơi đấy bà chủ tiệm bánh cuốn Thanh Trì ạ. Sòng bài Con Cò thì cũng như là tiệm móng tay dưới phố của cô Nam Bình, khách khứa lúc nào cũng tấp nập, nhất là vào những đêm trăng rằm, có nhiều người cúng vái, đốt giấy tiền âm phủ, người ta kéo vào sòng bài Con Cò khiến em với chị Phượng chạy bàn, chân lướt trên mặt thảm, miệng thở không ra hơi. Có lúc người bartender không kịp pha rượu cho khách, em nhảy ra phụ một tay luôn. Không tin, hôm nào chị Đào đóng cửa tiệm bánh cuốn Thanh Trì một ngày, đi ra ngoài sòng bài Con Cò mần thử với em một lần thì biết liền.

Nghe Mém nhắc tới tên tiệm móng tay Nam Bình của mình, cô Nam Bình phản đối,

— Mém ơi, người ta nói ở trong chăn mới biết chăn có rận. Nếu em muốn, chị đổi liền tại chỗ. Chị đi làm quán rượu, cô Mém ghi danh học nghề làm móng tay, thi đậu xong, có bằng hành nghề rồi, chị nhường đứt lại tiệm móng tay Nam Bình cho cô làm chủ. Chị bây giờ ngán nghề móng tay lắm rồi. Lỡ tay một chút là kiện. Hứng thú một cái là hăm he đòi lên lương. Cứng tay một chút là khai trương tiệm móng tay đại hạ giá nằm ở phía đối diện.

Cô Nam Bình nhìn dì Năm,

— Trong bọn, chỉ có dì Năm là sướng nhất hề. Sáu mươi tuổi rồi, mấy chốc mà tới tuổi về hưu. Lúc đó không phải làm chi, chỉ việc ngồi mát ăn bát vàng, đếm tiền trợ cấp của chính phủ dành cho người cao niên.

Dì Năm xỉa xỉa miếng trầu thuốc,

— Cô Nam Bình nói chiện! Được vậy đã mừng. Hồi đó thì gặp người chồng bạc tình bạc nghĩa lừa bỏ tôi ở lại tại bãi. Tui thì bị công an bắn chết, xác bỏ hoang, được mối rừng đắp lên nấm mộ ở ngay bìa rừng. Cho nên bây giờ mới tới được Mỹ, chưa có thẻ xanh. Mấy người tới Mỹ lâu rồi, tiền bạc rủng rỉnh. Nói chi chẳng được. Tui, tui đâu có phước như vậy. Có tiền thì đỡ quá. Nằm ở bià rừng một mình mười năm quen rồi. Nếu có tiền, tui dọn ra ở riêng một mình, chứ ở chung cư chung đụng cũng phiền hà. Nhưng kẹt một cái là không có tiền. Bỏ học một ngày, thầy cô báo lên Sở Xã Hội, chính phủ cúp tem phiếu thực phẩm, cắt tiền trợ cấp liền. Thế là kẹt cứng. Cho nên người ta hay nói tiền là tiên là Phật…

Nghe dì Năm nói tới đây, Hưởng trợn mắt nhìn Mém. Mém lắc lắc đầu cộ mắt nhìn dì Năm, rồi quay sang Phượng, tìm cách lãng sang chuyện khác,

— Người đẹp này ăn bánh cuốn nhé. Hay là ăn cơm tấm bì sườn nướng?

Phượng nhỏ nhẹ nói với Mém,

— Chị ăn bánh cuốn.

Nhìn bà chủ tiệm, Phượng thì thào, nói nho nhỏ,

— Chị Đào cho em một đĩa bánh cuốn đi. Đừng có cho hành. Ăn hành, miệng hôi lắm.

Quay sang chồng, Phượng hỏi,

— Anh ăn chi?

Nghe vợ gọi dĩa bánh cuốn không hành, Miêng cười nho nhỏ, nói,

— Cho anh một đĩa cơm tấm sườn bì.

Tay xúc muỗng cơm tấm cho vào đĩa, Đào phá ra cười, nhìn Miêng, rồi nhìn Hưởng

— Đến là hay, cô Phượng về tới nhà, cái mặt của ông giáo mới tươi ra, phải không chú Hưởng? Đúng là một đôi uyên ương, chung thủy, chung tình.

Hưởng lắc đầu quầy quậy,

— Tui đã nói với bà bao nhiêu lần rồi, chung thủy hay chung tình thì tui không biết, chứ chung tiền thì có tui…

Đào cự nự, giọng nhỏ lại ở đoạn cuối,

— Mày thì mở miệng ra là tiền, tiền. Cho mày đi theo dì Năm là vừa…

Quay sang Mém, Đào hỏi,

— Chú Ốc nhà mình ăn món gì, em đã gọi cho ông ấy chưa? Bánh cuốn Thanh Trì nhé.

Mém nhìn chồng, mỉm cười,

— Một dĩa bánh cuốn Thanh Trì mỏng te như miếng giấy chui vô bụng của nhà em thì làm sao cho đủ. Chị Đào cho chồng em một dĩa cơm tấm sườn tàu hủ ki đi, nhớ cho thêm cơm.

Mém vừa hỏi Ốc vừa mở bóp da cá sấu Versace kiếm tiền,

— Anh uống càfe nhé. Chị Đào cho chồng em một ly càfe sữa nóng. Nhiều sữa một chút. Đây tiền đây, cám ơn chị.

Mém bất chợt dừng lại, nhìn kỹ vào mặt của Phượng,

— Chị Phượng đánh phấn gì mà da mặt mịn quá vậy?

Phượng mắc cở, mặt đỏ e thẹn, len lén nhìn chồng,

— Chị không biết. Nhưng cái này là do cô bạn bán trong tiệm mỹ phẩm tặng hôm sinh nhật. Bôi phấn loại này, da mịn mà không bị mỡ trên mặt đóng lại bóng loáng. Nhưng chị nghe nói loại này mắc lắm đó. Trăm đô một hộp.

Đào chen vào,

— Trăm bạc một hộp. Rõ một đống của! Ai mà dám mua?

Mém gật đầu,

— Trăm đô một hộp, em chịu, tiền đâu mà mua. Còn phải để dành tiền trả tiền nhà cho ông Hưởng chứ. Không thôi ông ấy lại đi ra đi vào cằn nhằn, nhức cái đầu. Nhất là những lúc ông ấy thua bài cháy túi!

Mém nhìn quanh,

— Nhắc tới tiền nhà mới nhớ, kỳ này bà con có để ý chi không? Giá xăng vọt cao nhìn bắt chóng mặt luôn! Đổ bình xăng Unleaded không thôi mà mất gần bốn chục đô mới đầy bình.

Cô Nam Bình góp tiếng,

— Tui nghe mấy cô thợ ở trong tiệm nói là tại Mỹ nó kéo quân qua nước Iraq có những mỏ dầu, cho nên chiến tranh leo thang, mà giá dầu giá xăng cũng vọt cao lên theo. Thiệt tình, đi làm xong, lái xe tới tiệm Shell đổ một bình xăng, nhìn con số tiền nhảy tưng tưng mà tim tui cũng muốn nhảy tưng tưng theo.

Miêng góp chuyện,

— Thì cũng từ hồi biến cố 11 tháng 9, lúc khủng bố tấn công Hoa Kỳ phá sập hai tòa nhà Thương Mại Quốc Tế tới nay, tổng thống Bush nổi giận, đe dọa bắt sống Osama bin Ladin, rồi gửi lính Mỹ sang Iraq, bắt được ông tổng thống Saddam Hussein của Iraq treo cổ. Bây giờ thì coi chừng Mỹ lại tái diễn một chiến trường Việt Nam ở Trung Đông.

Dì Năm chép miệng thở dài,

— Sao loạn lạc chiến tranh hoài! Từ hồi mở mắt ra làm người Việt Nam cho tới bây giờ, sáu chục năm rồi, ngày nào tui cũng nghe nói toàn là chuyện chiến tranh. Thiệt tình là buồn thúi ruột!

Mọi người nhìn mái tóc bạc trắng không còn một cọng đen của dì Năm, không ai nói chi. Không khí rộn ràng tươi vui từ lúc nửa đêm của quán Thanh Trì bỗng dưng nặng nề sền sệt bởi lời của dì Năm. Miêng nhìn vợ, đưa tay ra nắm lấy bàn tay nhỏ nhắn mềm mại của Phượng. Phượng bóp tay chồng, ánh mắt đăm chiêu nhìn vào trong bóng đêm dầy đặc. Ốc tiếp tục thở mạnh, im lìm ngồi bên cạnh vợ, không nói năng chi. Đào và Mém mất hẳn dáng bộ vui tươi thường ngày. Cả hai cùng cúi xuống nhìn nền gạch loang lổ rêu xanh của khu chung cư. Thấy mọi người tự nhiên trở nên trầm tư, Hưởng mồi thêm một điếu thuốc, rồi đưa lên miệng. Hít sâu vào buồng ngực hơi khói, nhìn Miêng, nhìn Ốc, rồi nhìn mọi người, Hưởng cất giọng,

— Tui không biết ông giáo Miêng với mấy người nghĩ sao, chứ tui đó hả, tui thắp nhang khấn vái cho Mỹ tiếp tục lún sâu vào chiến trường Iraq để chung cư Cây Dừa xuất hiện lồm cồm thêm những con ốc mượn hồn mới cho ông Ốc Mượn Hồn và tụi mình lại có thêm nhiều bạn, phần tui, kiếm thêm tiền được một mớ để trả cho hết số nợ còn thiếu nhà băng bởi vụ vỡ nợ. Lúc đó thì may ra đời mới thanh thản. Ông giáo! Chút nữa, tui lên phòng của ông giáo, nhờ ông giáo dùng máy computer vẽ thêm cho tui mấy mẫu quảng cáo mới, đại khái như là:

Chung Cư Cây Dừa
Cho Mướn Phòng

Nhớ viết trong tiếng Iraq, nhớ xoáy mạnh vào mấy điểm, “giá rẻ nhưng tiện nghi, gần chợ, gần trường”. Cuối tuần, tui với ông giáo ra tiệm in nhờ người ta in thêm những mẫu thuê nhà mới, để sẵn trong văn phòng của chung cư. Ai ghé vào thuê phòng là có đơn thuê nhà sẵn liền. Bà con biết chi không? Nếu Mỹ cứ tiếp tục vác quân qua Iraq, tui biết thế nào chung cư Cây Dừa của tui sẽ lại tấp nập người ra người vào như ngày hội chợ Tết.

Ốc nhìn Hưởng, nhấm nhẳng như chó cắn ma,

— Muốn nói gì thì nói đại đi ông nội. Mất công nghĩ ngợi quá!

Hưởng nửa đùa nửa thật,

— Đừng có mở miệng chửi thề đó nghen, đại ca. Quán ăn Thanh Trì ở Cali không phải là bến cảng Hải Phòng, tui không phải là bà Mém hoặc là ông chủ chó Đài Loan mà cứ hứng chí lại mở máy hát điệp khúc, “Khốn nạn! Cứ đứng ở đó mà son với phấn”.

Ốc vẫn yên lặng, không phản ứng, không phiền hà với câu nói của Hưởng. Mém ngồi bên cạnh, mỉm cười, nắm lấy bàn tay thô tháp sần sùi của chồng bóp nhè nhẹ. Nhìn những khuôn mặt bắt đầu tô nét nóng nảy, mất vẻ kiên nhẫn, Hưởng chậm rãi chỉ vào cái vỏ ốc đang nằm bơ vơ lăn lóc ngay bên thềm gạch,

— Tui còn nhớ, ông thầy trong lớp Sinh Vật dạy là trong giới động vật có một loại cua, nhưng loại cua này chỉ sống trong những cái vỏ ốc, cho nên người ta gọi những con cua này là ốc mượn hồn. Khi cua tăng trưởng, nó chui ra khỏi vỏ, bỏ vỏ ốc cũ lại đằng sau lưng, đi tìm vỏ ốc mới.

Hưởng giơ ngón chỉ vào từng người đang ngồi chung quanh bàn ăn,

— Tui không hiểu mấy người thấy chi chứ riêng tui là tui nhìn thấy trong khu chung cư Cây Dừa toàn là những con ốc mượn hồn không à.

Phượng nhìn chồng, e dè cất tiếng,

— Ốc mượn hồn? Tại sao lại là ốc mượn hồn vậy hả chú Hưởng?

Hưởng nói ngay,

— Cô Phượng và mọi người nhìn đi, từ dì Năm là người lớn tuổi nhất cho tới cô Mém là người nhỏ nhất, mọi người đều là một loại cua ở mãi tận bên kia nửa quả địa cầu lận, cua hòn ngọc Viễn Đông đàng hoàng đó nghen. Nhưng bây giờ nhìn kỹ đi, tui cũng như mọi người trong chung cư Cây Dừa đều đang sống ở trong một cái vỏ ốc mới, vỏ ốc Bắc Mỹ. Hành trình đi tìm vỏ ốc mới, hoạn nạn thì quả thật là hoạn nạn, gian nan thì quả thật là gian nan. Giống như dì Năm vừa mới nói đó, thiệt là truân chuyên cho một kiếp làm người Việt Nam trong vòng một trăm năm vừa qua. Làm như vỏ ốc Thái Lan và vỏ ốc Đài Loan có nam châm, người Việt Nam từ sau năm 75 là cứ nhè đầu vào đó mà đâm thẳng tới. Nhưng giấc mơ tìm kiếm cho mình cái vỏ ốc Hoa Kỳ của những con cua Việt Nam cuối cùng rồi cũng đã thành sự thật. Từ người nhanh chân nhất là tui, công dân Hoa Kỳ đã đi bầu ba đời tổng thống, cho tới người chậm chân nhất là dì Năm, chưa có thẻ xanh, tất cả đều đã sở hữu được vỏ ốc mới rồi. Vậy là trọn vẹn cho một giấc mơ.

Ốc cằn nhằn,

— Ốc mượn hồn với ốc mượn xác. Rỗi chuyện! Tớ là tớ chỉ có biết Nguyễn Văn Ốc, sinh ra tại làng Hoài Phú mà thôi.

Hưởng bật miệng chửi thề,

— Tiên sư cha anh! Cả đời nhà ông thì chỉ có hoài phú với vọng phú. Nói chuyện hiện tại bây giờ đây nè.

Miêng yên lặng, hít sâu vào hơi thuốc, rồi thở ra, hơi thuốc trắng quyện tròn dần dần biến tan, gọng kiếng vàng rớt xuống sóng mũi,

— Tôi cứ tưởng là đã bao nhiêu thế hệ trôi qua, thiên hạ vẫn tiếp tục làm ốc mượn hồn đấy chứ chú Hưởng.

Đêm Xá Tội Vong Nhân, bên ngoài, trăng rằm tháng Bẩy bắt đầu chui ra khỏi đám mây buông vãi ngàn vạn hào quang xuống cõi nhân gian tăm tối; bên trong, những chú đom đóm tiếp tục lập lòe ánh sáng trong những căn phòng tối thui của khu chung cư. Đêm đêm khách bộ hành đi ngang qua khu chung cư vẫn nghe thấy có tiếng chửi thề của người đàn ông giọng Bắc, tiếng nước chảy, tiếng guốc gõ cồm cộp trên sàn gạch, tiếng thì thào to nhỏ, và tiếng cười đùa rầm rì trong văn phòng của chung cư Cây Dừa đã bị bỏ hoang gần mười năm nay.

Chiến tranh Trung Đông càng leo thang, vào những đêm trăng sáng, người ta thấy ốc mượn hồn từ trong chung cư Cây Dừa bỏ hoang bò ra càng ngày càng ngập kín, đen đặc cả mặt đường!

□ Nguyễn Trung Tây

trang chính | lời giới thiệu | sống lời chúa | truyện ngắn | liên lạc